Skip to main content

મુહમ્મદ અબ્દુલ કાદીર (1917 - 1943)


મુહમ્મદ અબ્દુલ કાદિરનો જન્મ 25 મે, 1917 ના રોજ કેરળ રાજ્યના ત્રિવેન્દ્રમ જિલ્લાના વક્કમ ગામમાં થયો હતો. તેમણે યુવાન વયે તેમની માતાની જમીનને વસાહતી શાસનના ચુન્ગાલમાંથી મુક્ત કરવાના ઉત્સાહ સાથે બ્રિટીશ વિરોધી સંઘર્ષમાં ભાગ લીધો હતો.તેમના પિતાનું નામ એમ. બાવો કાન્ઝુ હતું. અબ્દુલ કાદિર આજીવિકાની શોધમાં મલેશિયા ગયા હતા જ્યાં તેઓ ગદ્દર પાર્ટીના એક જૂના સભ્ય બાબા હરિસિંહ ઉર્ફે બાબા ઓસ્માન ખાનના માર્ગદર્શન હેઠળ બ્રિટીશ શાસનના જુવાળેથી ભારતની મુક્તિ માટેના પ્રયત્નો તરફ આકર્ષાયા હતા. પ્રથમ વિશ્વ યુદ્ધ દરમિયાન ભારતમાં શસ્ત્રો અને દારૂગોળાની દાણચોરી કરવા ‘ભારત-જર્મન કાવતરુ’ કહીને બાબા ઓસ્માન ખાને એક અગત્યની ભૂમિકા નિભાવી હતી. મુહમ્મદ અબ્દુલ કાદિર ભારતીય સ્વતંત્રતા લીગના સભ્ય બન્યા. બીજા વિશ્વયુદ્ધ દરમિયાન જાપાની દળની શાંઘાઇ પછી તરત જ બાબા ઉસ્માન ખાને સાઉથ એશિયાના દેશોમાં ઈન્ડિયન ઇન્ડિપેન્ડન્સ લીગની અનેક શાખાઓ બહારથી ભારતના બ્રિટિશરો સામે લડવાના હેતુથી શરૂ કરી. બાબા ઓસ્માન ખાન બ્રિટીશ શાસનની વિરુદ્ધ ભારતીય બ્રિટીશ આર્મીની રેન્ક અને ફાઇલ બનાવવા માંગતા હતા. તેમનો ઉદ્દેશ ભારતીય સૈનિકોને ઇન્ડિયન નેશનલ આર્મીમાં જોડાવા માટે પ્રોત્સાહિત કરવાનો હતો. તેમણે થોડાક યુવાનોને સુરક્ષિત કર્યા અને પેનાંગ ખાતે સ્થાપિત તાલીમ શિબિરમાં જાસૂસીની તાલીમ આપી. કાદિર એ યુવકોમાંનો એક હતો. તે પેનાંગ તાલીમ શિબિરમાં સારી રીતે પ્રશિક્ષિત હતો. અબ્દુલ કાદિર બંને ટીમોમાંથી એકનો સભ્ય બન્યો, જે ગુપ્ત રીતે મલેશિયા અને થાઇલેન્ડ થકી ભારત રવાના થયો હતો. ચૌદ યુવા ક્રાંતિકારીઓની બનેલી બંને ટીમો ભારત જવા રવાના થઈ હતી. અબ્દુલ કાદિર પાંચ સભ્યોની ટીમમાં હતો. જ્યારે કાદિર અને તેની ટીમ સમુદ્ર માર્ગ દ્વારા ભારતમાં પ્રવેશવાનો પ્રયાસ કરી રહી હતી, ત્યારે બ્રિટીશ જાસૂસોએ તેમને શોધી કાઢયા. તેઓએ કાદિર અને તેની ટીમના લોકોની ધરપકડ કરી અને મદ્રાસ સેન્ટ્રલ જેલમાં ખસેડાયા. ત્યાં રહસ્યો જાહેર કરવા માટે ત્રાસ આપવામાં આવ્યો. અંતે કાદિર અને અન્ય ક્રાંતિકારીઓને અયોગ્ય ટ્રાયલ પછી મૃત્યુદંડની સજા ફટકારી હતી. ફાંસીના આગલા દિવસે પૂરી રાત દરમિયાન અબ્દુલ કાદિર ‘સુભાષ બાબુનો વિજય’, ‘બ્રિટિશ સરકાર ઝુકી ગઈ’ અને ‘ભારતનો વિજય નિશ્ચિત છે’ જેવા નારા લગાવતા રહ્યા. આમ, વસાહતી શાસકોએ 10 સપ્ટેમ્બર, 1943 ના રોજ મદ્રાસ જેલમાં ભારતીય સ્વતંત્ર લીગના હીરો મુહમ્મદ અબ્દુલ કાદિરને ફાંસી આપી.


- સૈયદ નસીર અહમદ,લેખક (પુસ્તક : ધી ઈમ્મોર્ટલ્સ) મોબાઇલ : + 91 9440241727.

Comments

Post a Comment

Popular posts from this blog

અબ્દુલ હબીબ યુસુફ મરફાની

 કદમ કદમ બઢાયે જા, ખુશી કે ગીત ગાયે જા, યહ જિંદગી હે કૌમ કી, તુ કોમ પે લૂટાયે જા. યાદ છે આ ગીત ? આ ગીત આઝાદ હિંદ ફૌજનું કવાયતી ગીત હતું. ૧૯૪૩-૪૪ના અરસામાં આ ગીત દેશના એકેએક બાળકની ઝબાન પર રમતું હતું ! અને કેમ ન રમે ! માથે કફન બાંધીને દેશની આઝાદી કાજે વિરાટકાય અંગ્રેજ સલ્તનત સામે આઝાદ હિંદ ફૌજનું ગઠન કરી ભારતના પ્રાણ પ્યારા નેતાજી સુભાષચંદ્ર બોઝ જંગે ચઢયા હતા. અને એમની પડખે કેવા ઝિંદાદિલ જાંબાઝો હતા ! 'તુમ મુઝે ખૂન દો, મૈં તુમ્હે આઝાદી દૂંગા' આ તેમનો મંત્ર હતો.કમભાગ્યે એક હવાઈ અકસ્માતમાં તેઓ અલ્લાહને પ્યારા થઈ ગયા. તેમના જમણા હાથ સમા અબ્દુલ હબીબ મારફાની 'સેવકે હિંદ'ની જાંબાઝી વિષે વાંચો. પ્રથમ તમારાં રૂવાટાં ઊભા થઈ જશે અને પશ્ચાત તેમના પ્રત્યે અહોભાવ તમારું હૈયું પુલકિત બની જશે. ભારતના સ્વાતંત્ર્ય સંગ્રામતા ઈતિહાસનું એક પ્રકરણ અહીં પ્રસ્તુત, પ્રકરણ શું છે આઝાદીના મતવાલા જાંબાઝોની જવામર્દી, દેશની આઝાદી કાજે સર્વસ્વ કુરબાન કરવાની તેમની ઉચ્ચતમ ભાવના, ખિસ્સામાં હોય, તેમની પાસે હોય તે તમામ પોતાના સરદારના ચરણે ધરી દેવાના તેમના જોશ અને વલવલા વિષે તમે વાંચશો અને જાણશો તો અવાક રહ...
Post a Comment
Read more

ખાન અબ્દુલ ગફ્ફર ખાન (1890-1988)

ખાન અબ્દુલ ગફાર ખાન, જેઓ 'સરહદના ગાંધી' તરીકે પ્રખ્યાત હતા, તેમનો જન્મ 1890 માં પેશાવર જિલ્લાના ચારસદ્દાહ તહસીલના ઉત્તમનઝાઈ ગામમાં થયો હતો. તેમના પિતા ખાન બહેરામ ખાન તેમના ગામ ઉત્તમનઝાઈના સરદાર હતા. અભ્યાસ પૂરો કર્યા બાદ તેઓ બ્રિટિશ ઈન્ડિયન આર્મીમાં જોડાયા હતા. પરંતુ, 1906 માં, ભારતીય સાથીદારો પ્રત્યે બ્રિટિશ અધિકારીઓના ગેરવર્તણૂકને કારણે તેમણે સૈન્ય છોડી દીધું. બાદમાં, તેઓ તેમના ઉચ્ચ શિક્ષણને આગળ ધપાવવા અલીગઢ ગયા. તેમનો અભ્યાસ પૂરો કર્યા વિના તેમની માતાની ઈચ્છા મુજબ તેઓ તેમના વતનના ગામ પાછા ફર્યા. તેમણે તેમના વિસ્તારમાં અનેક પ્રવાસો કર્યા અને લોકોની તકલીફથી વાકેફ થયા. તેમનું માનવું હતું કે લોકોના વિકાસ માટે શિક્ષણ જ એકમાત્ર રસ્તો છે. આમ, તેમણે પોતાના મિત્ર અબ્દુલ અઝીઝની મદદથી 1910માં ઉત્તમનઝાઈમાં ‘આઝાદ નેશનલ સ્કૂલ’ શરૂ કરી. તેમના પ્રયાસોથી પઠાણોના જીવનમાં ગુણાત્મક પરિવર્તન આવ્યું. તેમણે 1919 માં રોલેટ વિરોધી આંદોલનમાં ભાગ લઈને ભારતીય રાષ્ટ્રીય ચળવળમાં પ્રવેશ કર્યો. તેઓ 1928 માં કલકત્તા ખાતે મહાત્મા ગાંધીને મળ્યા. ત્યારથી તેઓ ગાંધીવાદી વિચારધારાને અનુસરતા થયા. તેમણે 1929માં ‘ખુ...
Post a Comment
Read more

મેજર જનરલ મુહમ્મદ ઝમાન કિયાની (1910-1986)

'જો મારી સાથે કિયાની જેવા વધુ દસ યોદ્ધાઓ મળ્યા હોત તો ભારત ઘણા સમય પહેલા આઝાદ થઈ ગયું હોત'- આ છે નેતાજી સુભાષચંદ્ર બોઝનો 1910માં પંજાબ પ્રાંતમાં જન્મેલા મુહમ્મદ ઝમાન કિયાનીની ક્ષમતા પરનો અભિપ્રાય.તેઓ બાળપણથી જ એક હોશિયાર વિદ્યાર્થી હતા. તેઓ 1931માં દેહરાદૂન ખાતે ભારતીય સૈન્ય એકેડેમીની પ્રથમ બેચમાં કેડેટ તરીકે જોડાયા હતા. તેઓ શ્રેષ્ઠ કેડેટ તરીકે રહ્યા હતા, અને તેમની સિદ્ધિઓ માટે તેમને સ્વોર્ડ ઓફ ઓનર, ગોલ્ડ મેડલ મળ્યો હતો. તેઓ બ્રિટિશ ભારતીય સેનામાં જોડાયા, પ્રથમ બટાલિયનની 14મી પંજાબ રેજિમેન્ટમાં જવાબદારીઓ લીધી. તેમણે 1941માં સ્ટાફ ઓફિસર-ઈન-ચાર્જ તરીકે મલાયાની યાત્રા કરી. જ્યારે બ્રિટિશ આર્મી બીજા વિશ્વયુદ્ધ દરમિયાન જાપાન દ્વારા પરાજિત થઈ, ત્યારે તેઓ સપ્ટેમ્બર, 1942માં કેપ્ટન મોહન સિંહના નેતૃત્વ હેઠળ ભારતીય રાષ્ટ્રીય સેનામાં જોડાયા. તેમણે ચીફ ઓફ જનરલ સ્ટાફ તરીકેની લગામ સંભાળી અને ભારતીય રાષ્ટ્રીય સેનાને મજબૂત બનાવી. જ્યારે મોહન સિંહે ડિસેમ્બર, 1942માં ભારતીય રાષ્ટ્રીય સૈન્યનું વિસર્જન કર્યું, ત્યારે જુલાઈ, 1943માં સુભાષ ચંદ્ર બોઝના સિંગાપોર આગમન સુધી ભારતીય સ્વતંત્રતા લીગના પ્રમુ...
Post a Comment
Read more